Zniknie pomnik na skwerze

Pomnik został wzniesiony w połowie lat 70. XX w. Pierwotnie występował jako rzeźba architektoniczna wykonana przez uczniów szkół i uczelni plastycznych w ramach praktyk. Później z inicjatywy  Związku Socjalistycznej Młodzieży Polskiej przemianowano ją na pomnik. Na jej cokole umocowano płyty z okolicznościowym napisem „Młodzieży polskiej walczącej o socjalistyczną ojczyznę”.

Wnioskodawcy podkreślają, że obecnie pomnik jest zdegradowany pod względem technicznym. Wiele do życzenia pozostawia także jego estetyka.

Abstrakcyjna rzeźba  z niewielkimi elementami figuralnymi (zarys żołnierskiej głowy w bojowym hełmie, a poniżej zarysy karabinowej lufy wskazujące na trzymany przez żołnierza karabin). Na odwrotnej stronie  znajduje się natomiast nadal widoczny zarys ręki trzymającej murarską kielnię. Całość w warstwie zewnętrznej wykonana jest z betonu pomalowanego białą farbą. Powierzchnia rzeźby w wielu miejscach jest wyraźnie spękana, z widocznymi ubytkami, mocno zabrudzona, złuszczona i pokryta narosłymi przez lata glonami  i mchem.

- W swojej istocie trwałe upamiętnianie walk i męczeństwa (traktowane, jako Miejsce Pamięci Narodowej), powinno spełniać istotną funkcję w podtrzymywaniu pamięci o przeszłych wydarzeniach i postaciach. Z tego względu tak ważna jest weryfikacja ich treści i formy, ponieważ stanowią ważne źródło nabywania wiedzy historycznej przez społeczeństwo. W tym konkretnym przypadku mamy do czynienia z ewidentną formą propagandy, stosowaną przez organizacje oraz władze funkcjonujące w rzeczywistości PRL-u, dążącą do ukierunkowania świadomości społecznej i historycznej za pomocą sfery trwałych upamiętnień, jeśli z perspektywy obecnej wiedzy historycznej „walka o socjalistyczną Ojczyznę” nie była ruchem ogólnonarodowym, a ustrój obowiązujący w Polsce w latach 1944-1989 został wprowadzony w sposób niedemokratyczny, autorytarny i pod auspicjami obcego państwa - czytamy w uzasadnieniu uchwały.

Powyższą opinię w pełni poparł Wojewódzki Komitet Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa w Łodzi, który stwierdza iż „Członkowie Komitetu w pełni podzielają argumenty przedstawione przez władze miasta Tomaszowa Mazowieckiego, że ideologiczne przesłanie pomnika nie spełnia funkcji wychowawczej w podtrzymywaniu pamięci o wydarzeniach oraz postaciach ważnych dla narodu polskiego i z tego powodu pomnik może zostać usunięty z miejskiej przestrzeni.

Należy podkreślić, że pomysł usunięcia pomnika nie jest nowy. Pojawia się on regularnie od niemal 30 lat. Proponowano także by rzeźbę odnowić i zmienić widniejącą na niej tablicę, nadając mu miano "Obrońców Tomaszowa". Odpowiadając na ten pomysł władze miasta stwierdzają, że ze względu na swój obecny stan, odnowienie obiektu wymagałoby odpowiednio kosztownych i zakrojonych na dużą skalę prac renowacyjnych, które wobec ideologicznego przesłania towarzyszącego wzniesieniu przedmiotowego Pomnika-Rzeźby nie byłyby racjonalnie uzasadnione. 

Czytaj także

Ku czci okupantów