14 marca 2026 – kalendarium wydarzeń w Polsce i na świecie

Dziś jest sobota, 14 marca – siedemdziesiąty trzeci dzień w roku. Wschód słońca o godz. 5.56, zachód o 17.36. Imieniny obchodzą: Leon, Matylda, Ewa, Jakub, Łazarz, Pamela.

14 marca w historii Polski i świata – najważniejsze wydarzenia

586 lat temu (1440 r.) w Kwidzynie przedstawiciele miast i rycerstwa państwa zakonnego założyli tajny Związek Pruski, opozycyjny wobec Zakonu Krzyżackiego.

255 lat temu (1771 r.) w Kapustynie na Wołyniu urodził się Józef Chłopicki (zm. 1854), generał, wódz naczelny wojsk polskich i dyktator w czasie powstania listopadowego.

225 lat temu (1801 r.) w Berlinie zmarł Ignacy Krasicki (ur. 1735), biskup warmiński i arcybiskup gnieźnieński, poeta, prozaik, autor satyrycznych poematów „Monachomachia”, „Myszeis” oraz powieści „Mikołaja Doświadczyńskiego przypadki”.

135 lat temu (1891 r.) w Rzeszowie urodził się Józef Zając (zm. 1963), generał WP, w czasie kampanii 1939 r. naczelny dowódca lotnictwa i obrony przeciwlotniczej.

80 lat temu (1946 r.) w Lublińcu urodził się Zygmunt Anczok, piłkarz, zawodnik Polonii Bytom i Górnika Zabrze, z którym zdobył tytuł mistrza Polski; srebrny medalista olimpijski z 1972 roku.

62 lata temu (1964 r.) Antoni Słonimski doręczył kancelarii premiera Józefa Cyrankiewicza tzw. List 34, będący sprzeciwem wobec polityki kulturalnej prowadzonej przez władze PRL, m.in. ograniczaniu wolności słowa, a także swobód obywatelskich.

48 lat temu (1978 r.) odbyła się premiera filmu „Pasja” w reżyserii Stanisława Różewicza.

46 lat temu (1980) w pobliżu lotniska Okęcie rozbił się samolot PLL LOT IŁ-62 „Kopernik”, lecący z Nowego Jorku; zginęli wszyscy znajdujący się na pokładzie: 77 pasażerów i 10 członków załogi; wśród nich piosenkarka Anna Jantar oraz bokserska reprezentacja USA, lecąca na mecz z polskimi pięściarzami.

36 lat temu (1990 r.) Główny Urząd Statystyczny ogłosił, że inflacja w ciągu minionych dwunastu miesięcy wyniosła 1360 proc. Była to najwyższa wartość tego wskaźnika w historii Polski.

Kalendarium muzyczne – 14 marca w historii muzyki

1933, W Chicago urodził się Quincy Jones, muzyk, kompozytor i aranżer, laureat prawie 30 nagród Grammy. Wyprodukował dziesiątki płyt między innymi Franka Sinatry, Elli Fitzgerald i Michaela Jacksona. Trzy płyty tego ostatniego – “Off The Wall”, “Thriller” i “Bad” – nagrane pod kierownictwem Jonesa sprzedano łącznie w ilości ponad 100 milionów egzemplarzy. Jones pisał także muzykę filmową, między innymi do filmów “Z zimną krwią” i “Kolor Purpury”.

1952, W Kwidzynie na świat przyszedł Wojciech Bellon, legenda piosenki turystycznej i poezji śpiewanej, założyciel zespołu Wolna Grupa Bukowina, przez pewien czas występujący także z zespołem Wały Jagiellońskie. Autor takich piosenek jak “Pejzaże harasymowiczowskie”, “Majster Bieda” czy “Ballada o Cześku Piekarzu”. Bellon zmarł w maju 1985 roku w Krakowie.

1963, Cliff Richard z grupą The Shadows zdobył pierwsze miejsce listy w Wielkiej Brytanii piosenką “Summer Holiday”. Kompozycja pochodziła z filmu o takim samym tytule opowiadającym o podróży młodych londyńczyków przerobionym autobusem po Europie. Główne role w filmie zagrali Cliff Richard i Laurie Peters.

1972, Soulowa wokalistka Linda Jones, zmarła w wieku 26 lat w Nowym Jorku. Jones, która chorowała na cukrzycę, wpadła w śpiączkę po występie w sali teatru Apollo w Harlemie. W 1967 roku odniosła umiarkowany sukces piosenką “Hypnotized”.

1980, W katastrofie samolotu lecącego z Nowego Jorku do Warszawy zginęła Anna Jantar, popularna piosenkarka, matka Natalii Kukulskiej. Jantar wracała z występów w polonijnych klubach w Chicago i New Jersey.

1983, Jon Bon Jovi, David Bryan, Alec John Such i Tico Torres założyli zespół Bon Jovi. Do tej czwórki dołączył kolega Johna, gitarzysta Dave Sabo, którego później zastąpił Richie Sambora. Grupa odniosła wielki sukces w latach 80-tych – tylko ich czwarty album w dyskografii Jovi zatytułowany “New Jersey” wygenerował pięć singli, które trafiły do pierwszej dziesiątki listy Billboardu.

1987, Boy George po raz pierwszy zdobył szczyt listy w Wielkiej Brytanii jako solowy wykonawca własną wersją przeboju Davida Gatesa “Everything I Own”. Gates wraz z zespołem Bread wydał tę piosenkę w 1972 roku na płycie “Baby, I’m A Want You”. Dwa lata później Ken Boothe umieścił swoją wersję na pierwszym miejscu brytyjskiej listy.

1988, W Jackson Heights urodził się Colby O’Donis, amerykański wykonawca R&B i hip-hopowy. Publiczność na całym świecie mogła go poznać dzięki udziałowi w przeboju “Just Dance” Lady Gaga z 2009 roku. Utwór spędził ponad pięć miesięcy na liście Billboardu, a singiel z piosenką należy do grupy najlepiej sprzedających się płyt w historii z wynikiem ponad 10 milionów sprzedanych sztuk na całym świecie.

1995, Amerykański raper Tupac Shakur wydał trzecią w dyskografii płytę “Me Against The World”. Krążek zadebiutował na pierwszym miejscu listy albumów w USA, dzięki czemu Shakur przeszedł do historii – był pierwszym wykonawcą odsiadującym wyrok w więzieniu podczas gdy jego płyta wieńczyła zestawienie.

1998, Amerykański aktor i raper Will Smith wprowadził na pierwsze miejsce listy w Stanach Zjednoczonych singiel z kompozycją “Gettin’ Jiggy Wit It”. Znany z serialu telewizyjnego “Bajer z Bel-Air”, Smith jesienią poprzedniego roku wydał album “Big Willie Style”, z którego pochodził ten właśnie singiel oraz dwa kolejne “Just The Two Of Us” i “Miami”.

2001, Peter Blake, który opracował okładkę słynnego albumu Beatlesów “Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band” pozwał wytwórnię EMI żądając większej kwoty za swoje dzieło. Blake otrzymał w 1967 roku 200 funtów za realizację okładki. Po ponad 30 latach doszedł jednak do wniosku, że został oszukany przez wytwórnię, która mimo wielkiego sukcesu komercyjnego płyty nigdy nie zaproponowała mu większej kwoty.

Wiadomości z kraju – najważniejsze wydarzenia w Polsce

O godz. 18 w Sanktuarium św. Jana Pawła II w Krakowie odbędzie się uroczysta msza otwierająca II Synod Duszpasterski Archidiecezji Krakowskiej. W ceremonii wezmą udział m.in. Sekretarz Generalny Synodu Biskupów kardynał Mario Grech i metropolita krakowski kard. Grzegorz Ryś.

Synod ma m.in. przyczynić się do budowy poczucia wspólnoty wśród duchownych i wśród wiernych.

To drugi synod w archidiecezji krakowskiej; ma potrwać około półtora roku. Pierwszy rozpoczął kard. Karol Wojtyła w 1972 r. i zakończył jako Jan Paweł II w 1979 r.

#

W dwóch tysiącach sklepów największych sieci handlowych i lokalnych trwa dziś 28. ogólnopolska zbiórka żywności „Tak. Pomagam!” zorganizowana przez Caritas Polska. Z zebranych produktów przygotowane zostaną paczki świąteczne dla 50 tys. potrzebujących oraz wielkanocne śniadania i posiłki. W akcji bierze udział 40 Caritasów diecezjalnych i ponad 25 tys. wolontariuszy.

Wiadomości ze świata – najnowsze wydarzenia międzynarodowe

Piętnasty dzień wojny Izraela i USA z Iranem. 28 lutego Izrael i USA rozpoczęły naloty na cele w Iranie. Teheran w odpowiedzi atakuje niektóre państwa w regionie, w tym mieszczące się tam bazy amerykańskie.

W odwecie za operację Izraela i USA Iran również zamknął cieśninę Ormuz. W warunkach pokoju przez ten szlak przepływa m.in. około 20 proc. zużywanej na świecie ropy naftowej.

Jego blokada przyczyniła się do gwałtownego wzrostu cen ropy na światowych rynkach. W reakcji Międzynarodowa Agencja Energetyczna (MAE) zarekomendowała uwolnienie 400 mln baryłek ropy z rezerw państw członkowskich, a USA dwukrotnie w ciągu tygodnia ogłosiły zwolnienie rosyjskiej ropy naftowej z obowiązujących sankcji.

Codziennie publikujemy kalendarium najważniejszych wydarzeń w Polsce i na świecie. Sprawdź również inne wiadomości dnia oraz wydarzenia historyczne na naszym portalu.