Większość Polaków żyje w związkach
Według danych CBOS trzy czwarte dorosłych Polaków – 75 proc. – żyje obecnie w związku, formalnym albo nieformalnym.
Największą grupę stanowią osoby pozostające w małżeństwie – 61 proc. ogółu badanych. Kolejne 14 proc. deklaruje pozostawanie w związku nieformalnym. W tej grupie 12 proc. to panny i kawalerowie, a 2 proc. – osoby rozwiedzione lub pozostające w separacji, które stworzyły nową, niesformalizowaną relację.
Dwie trzecie dorosłych Polaków – 66 proc. – mieszka wspólnie z małżonkiem, partnerem lub partnerką.
W przypadku małżeństw wspólne zamieszkiwanie deklaruje aż 99 proc. respondentów. Wśród osób rozwiedzionych pozostających w nowych związkach jest to 77 proc., natomiast wśród panien i kawalerów mających partnera lub partnerkę – 55 proc.
Partnerstwo zdecydowanie na pierwszym miejscu
Najważniejsza część badania dotyczy jednak nie samego faktu pozostawania w związku, ale tego, jak Polacy wyobrażają sobie podział obowiązków w rodzinie.
Największe poparcie ma model partnerski. Za najlepsze rozwiązanie uważa go 64 proc. respondentów.
Chodzi o sytuację, w której oboje małżonkowie lub partnerzy pracują zawodowo, a następnie równo dzielą między siebie prowadzenie domu, opiekę nad dziećmi i pozostałe obowiązki rodzinne.
Znacznie mniej osób – 21 proc. – wybiera model, w którym oboje partnerzy pracują, ale prowadzenie domu i wychowywanie dzieci pozostaje przede wszystkim zadaniem kobiety.
Jeszcze mniej zwolenników ma rozwiązanie odwrotne. Model, w którym oboje pracują zawodowo, ale obowiązki domowe i opiekę nad dziećmi bierze na siebie przede wszystkim mężczyzna, za optymalny uważa 4 proc. ankietowanych.
Model „mężczyzna pracuje, kobieta prowadzi dom” coraz rzadszy
Szczególnie wyraźną zmianę widać w podejściu do tradycyjnego, patriarchalnego modelu rodziny.
Model, w którym wyłącznie mężczyzna pracuje zawodowo, natomiast kobieta zajmuje się domem i wychowywaniem dzieci, jako najlepszy wskazało obecnie 7 proc. badanych.
Dla porównania – jeszcze 13 lat temu takie rozwiązanie preferowało 23 proc. respondentów.
W 2020 roku było to już 14 proc., a w ciągu kolejnych sześciu lat odsetek zmniejszył się o połowę.
Jeszcze mniej popularny jest tradycyjny model w odwróconej wersji – taki, w którym wyłącznie kobieta pracuje zawodowo, natomiast mężczyzna prowadzi dom i opiekuje się dziećmi. Za najlepsze rozwiązanie uważa go zaledwie 1 proc. badanych.
W ciągu kilkunastu lat nastąpiła wyraźna zmiana
Dane CBOS pokazują, że zmiana preferencji dotyczących życia rodzinnego nie nastąpiła nagle, ale trwa od lat.
W pierwszej dekadzie XXI wieku partnerski model związku popierało od 41 do 48 proc. respondentów.
Znaczący wzrost nastąpił w 2020 roku, gdy odsetek zwolenników takiego rozwiązania osiągnął 58 proc. Dziś wynosi już 64 proc.
Oznacza to, że na przestrzeni kilkunastu lat proporcje wyraźnie się odwróciły: spada liczba osób opowiadających się za klasycznym podziałem „mężczyzna – praca, kobieta – dom”, a jednocześnie rośnie grupa oczekująca równoczesnej aktywności zawodowej i bardziej równomiernego podziału obowiązków rodzinnych.
Stosunkowo stabilne pozostaje natomiast poparcie dla modelu, w którym oboje partnerzy pracują, ale to przede wszystkim kobieta zajmuje się domem i wychowaniem dzieci.
CBOS przebadał blisko tysiąc osób
Badanie przeprowadzono w dniach 2–12 lipca 2026 roku na próbie 938 osób.
65,5 proc. respondentów przebadano metodą CAPI, czyli podczas bezpośredniego wywiadu wspomaganego komputerowo. 16,6 proc. odpowiedziało na pytania telefonicznie metodą CATI, a 17,9 proc. wypełniło ankietę internetową CAWI.
Źródło: CBOS/PAP
Napisz komentarz
Komentarze