Cena i jakość odegrają w tym roku kluczową rolę w kwestii świątecznych zakupów spożywczych

Zapytano ponad 1,1 tys. konsumentów o to, czy przy okazji wielkanocnych zakupów będą poszukiwać ofert promocyjnych. Chęć skorzystania z przecen zadeklarowało 84% ankietowanych (w ub.r. – 81,2%). Dla 7,6% respondentów ta kwestia nie ma znaczenia (poprzednio – 7,3%). 5,4% badanych nie potrafiło się określić (rok temu – 5,6%). Z kolei 3,1% Polaków wskazało, że będzie kupować produkty wyłącznie w cenach regularnych (5,5%). 

– Wzrost odsetka osób deklarujących zakupy w promocjach to bardzo wyraźny sygnał, że konsumenci jeszcze mocniej zwracają uwagę na ceny. Nie musi to oznaczać bezpośrednio pogorszenia sytuacji ekonomicznej, ale z pewnością potwierdza, że Polacy są coraz bardziej świadomi i pragmatyczni w podejściu do wydatków. Widzimy tu raczej efekt długofalowy. Wysokie ceny żywności w ostatnich latach nauczyły nas planowania zakupów i przede wszystkim szukania okazji – mówi Marcin Lenkiewicz z Grupy Blix.

Dodatkowo, rozwój nowych technologii ułatwia porównywanie cen i śledzenie promocji, co wzmacnia ten trend. – Fakt, że tylko 3,1% deklaruje zakupy w cenach regularnych, świadczy o tym, iż rynek promocyjny w Polsce ma się dobrze. Dla sieci handlowych oznacza to konieczność pokazywania jeszcze bardziej atrakcyjnych ofert w okresie przedświątecznym – stwierdza Piotr Biela z Grupy Blix.

Ankietowani wskazali też, jak zamierzają robić zakupy przed tegoroczną Wielkanocą. 24,7% konsumentów kupi wypróbowane produkty plus trochę nowości (w ub.r. – 38,9%). 21,3% respondentów sięgnie po zaufane marki (poprzednio – 25,3%). 20% kupi wyłącznie sprawdzone produkty. 19,2% badanych jest otwartych na nowości (16,2%). Z kolei 8% postawi na marki własne sieci handlowych (w ub.r. – 10,1%). Dla 4% ta kwestia nie ma znaczenia (6,3%), a 2,9% jest niezdecydowanych (3,2%). Te wyniki nie dziwią dr Urszuli Kłosiewicz-Góreckiej z Zespołu Foresightu Gospodarczego w Polskim Instytucie Ekonomicznym (PIE), która zauważa, że konsumenci chętnie kupują sprawdzone produkty i uzupełniają je nowościami intensywnie reklamowanymi. 

– Zakupy dobrze znanych produktów stanowią swoistą gwarancję pożądanej jakości i smaku potraw, aby zapewnić efekt tradycyjnego stołu wielkanocnego, z charakterystycznymi smakami z dzieciństwa. Blisko co piąty konsument deklaruje, że podczas świątecznych zakupów sięgnie po nowości produktowe, aby urozmaicić stół wielkanocny, ale nie tylko z tego powodu. Zakupy nowości, będących półproduktami, ułatwiają konsumentom przygotowanie potraw, szczególnie tych pracochłonnych – dodaje ekspertka z PIE.

Natomiast Marcin Lenkiewicz przypomina, że święta to zawsze jest czas, w którym nie ma miejsca na ryzyko kulinarne. Dlatego też otwartość na nowości czy stawianie na marki własne pozostaje w mniejszości. Z badania wynika również, że 79,5% ankietowanych przyznało, iż na ich decyzję o wyborze produktów wpłynie cena. W poprzedniej edycji wskazało tak 58,3% badanych. To duży wzrost w krótkim czasie. Z kolei Julita Pryzmont z Hiper-Com Poland uważa, że jest to ciekawy wynik, zwłaszcza gdy wziąć pod uwagę, że w tym samym okresie inflacja nie osiągnęła tak drastycznego skoku. 

– Można to więc tłumaczyć nie tylko realiami ekonomicznymi, ale także silnym zakorzenieniem się nawyku kontrolowania wydatków, który konsumenci wykształcili w czasie wysokiej inflacji w poprzednich latach. Cena w dalszym ciągu jest kluczowym filtrem zakupowym. Nawet jeśli obecna sytuacja pozwala na nieco większą swobodę, to przyzwyczajenie do analizowania kosztów przed zakupem pozostało – uważa Julita Pryzmont. 

Dalej w zestawieniu widać jakość – 65,7% (rok wcześniej – 41,2%), a także promocję – 55,3% (48,7%), własne doświadczenie – 25,1% (poprzednio – 33,2%), dostępność – 14,7% (24%), jak również markę – 9,8% (8,7%). Zdaniem ekspertki z PIE, to dowód na to, że robimy zakupy coraz bardziej świadomie i bierzemy pod uwagę nie tylko cenę, ale też korzyści zdrowotne, wpływ na środowisko naturalne i dostępność. 

– Ponadto coraz więcej konsumentów świadomie kupuje mniejszą ilość żywności, ale wyższej jakości produkty, aby nie dopuścić do jej marnowania. Promocje zachęcające do zakupu większej ilości określonego produktu spożywczego już nie budzą takiego samego zainteresowania wszystkich konsumentów. Stąd w tegorocznym badaniu, dotyczącym świątecznych wydatków, w porównaniu z ubiegłorocznym wynikiem, jakość jako kryterium wyboru żywności wyprzedziła promocję, na którą wskazało 55% badanych – zauważa dr Kłosiewicz-Górecka.

Do tego Julita Pryzmont odczytuje wyraźny spadek znaczenia własnego doświadczenia i dostępności jako wskazówkę, że konsumenci bardziej niż kiedykolwiek wcześniej polegają na danych i na narzędziach wspierających zakupy w czasie rzeczywistym. Zwiększona przejrzystość cen i promocji pozwala klientom podejmować decyzje nie tylko na podstawie własnej pamięci czy dostępności w sklepie, ale w oparciu o dane porównawcze. – Co więcej, poprawa dostępności produktów w sklepach i e-commerce mogła przyczynić się do zmniejszenia obaw o braki. Konsumenci czują się spokojniejsi, wiedząc, że produkty są łatwo osiągalne. Zawsze mają też alternatywy w innych kanałach – podsumowuje ekspertka z Hiper-Com Poland.