Przyczyny koszmarów sennych

Podobno jedna na dziesięć osób ma nocne koszmary kilka razy w roku. To stosunkowo niedużo, ale tak naprawdę nie wiadomo, jak duża jest grupa ludzi, których sen przyprawił o szybsze bicie serca co najmniej raz w życiu. Koszmary podobnie jak przyjemniejsze marzenia senne pojawiają się w słynnej fazie snu REM i mają wpływ na nasze późniejsze samopoczucie. Jakie są przyczyny koszmarów i jak sobie z nimi radzić?

Kto miewa koszmary?

Nocne koszmary kojarzą się głównie z dziećmi, których bujna wyobraźnia płata im figle podczas snu. Są one związane z jakimś silnym i stresującym przeżyciem, powracającym w formie mary sennej właśnie. Dzieci intensywnie odbierają każdy bodziec i mogą bać się zarówno dźwięków takich jak grzmot pioruna lub krzyk, ale również ciemności, niektórych zwierząt a nawet osób. Koszmary mają też dorośli. Co ciekawe, co innego wywołuje we śnie strach u mężczyzn  a co innego u kobiet. Koszmary „męskie” dotyczą najczęściej przemocy, strachu wobec konkretnych zjawisk oraz niepowodzeń w życiu zawodowym. Kobiety śnią natomiast o utracie bliskiej osoby, zawodach miłosnych, tragedii rodzinnych i swoich lękach.

Co nam się śni?

Są jednak koszmary, które pojawiają się w ludzkich głowach bez względu na płeć i wiek. Najczęstszą senną marą, sprawiającą, że budzimy się zalani potem, jest spadanie w przepaść lub dół. Dzieciom często wmawia się, że taki sen jest oznaką rośnięcia i wydłużania kości. Oczywiście z psychologicznego punktu widzenia przyczyna jest zgoła odmienna, o czym będzie za chwilę. Innymi częstymi przykładami koszmarów są ucieczka przed czymś, co powoduje u nas lęk (np. psy) oraz kompromitacja w różnych sytuacjach (np. oblanie zbliżającego się egzaminu, wpadka na rozmowie kwalifikacyjnej, niepowodzenie w pracy itd.).

Skąd się biorą koszmary?

Przyczyny koszmarów są różne. Najczęściej wywołuje je jakieś silne, stresujące i intensywne dla nas przeżycie, takie jak śmierć kogoś bliskiego, długotrwałe nerwowe napięcie związane z obowiązkami w pracy lub szkole oraz nagłe traumatyczne przeżycie typu wypadek samochodowy. Obrazy związane określonymi sytuacjami wracają do nas podczas snu w formie koszmaru, ponieważ intensywnie o nich myślimy w trakcie dnia i tuż przed samym zaśnięciem. Koszmary mogą być wywołane również zewnętrznie przez duże ilości spożytego alkoholu, środki odurzające oraz silne leki. Bardzo często mary senne pojawiają się podczas wysokiej gorączki i towarzyszą im takie zjawiska jak drgawki oraz majaczenie.

Jak walczyć z koszmarami?

Jeśli koszmary pojawiają się w snach sporadycznie, to nie ma powodów do niepokoju. Należy je bowiem potratować jako naturalny mechanizm obronny naszego organizmu. Nocne mary wywołane lekami lub chorobą również nie powinny budzić obaw, ponieważ zazwyczaj znikają wraz z powrotem do zdrowia. Co natomiast w przypadku, gdy koszmary nawiedzają nas zbyt często? Na pewno warto poświęcić odrobinę swojego wolnego czasu na odpoczynek i wyciszenie. Nie wolno lekceważyć problemu nasilających się koszmarów (szczególnie wśród dzieci), bo te mogą być początkiem bardziej poważnych problemów takich jak bezsenność czy depresja.