Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), otyłość jest jednym z największych problemów zdrowotnych XXI wieku. Szacuje się, że na całym świecie żyje około 650 milionów osób z nadwagą lub otyłością, a ta liczba wciąż rośnie. Epidemia otyłości dotyka ludzi w każdym wieku i każdej rasy, ale najczęściej występuje w krajach rozwiniętych.
Światowy Dzień Otyłości ma na celu zwrócenie uwagi na problem otyłości oraz zachęcenie ludzi do podejmowania działań na rzecz zdrowia. W ramach obchodów tego dnia organizowane są różnego rodzaju akcje i kampanie mające na celu zwiększenie świadomości na temat wpływu otyłości na zdrowie, a także propagowanie zdrowego stylu życia. Wśród działań podejmowanych w ramach tego dnia można wymienić: darmowe badania i porady dietetyczne, darmowe treningi, konferencje i wykłady, a także akcje społeczne i medialne.
Celem Światowego Dnia Otyłości jest także zwrócenie uwagi na potrzebę działań na poziomie globalnym, aby powstrzymać epidemię otyłości. W tym celu podejmuje się różnego rodzaju inicjatywy, takie jak wprowadzanie regulacji dotyczących reklamowania żywności, promowanie aktywności fizycznej w szkołach i miejscach pracy, a także zwiększanie dostępności zdrowej żywności i przestrzeni do uprawiania sportu.
Ważne jest, aby każdy z nas pamiętał o znaczeniu zdrowego stylu życia, zdrowej diety i regularnej aktywności fizycznej w walce z otyłością. Zachęcamy do podejmowania aktywności fizycznej, wybierania zdrowych produktów spożywczych oraz regularnych badań lekarskich.
Na podstawie badań antropogenicznych Wyróżnia się dwa główne typy rozmieszczenia podściółki tłuszczowej:
otyłość brzuszną (androidalna) - szczególnie niebezpieczny w każdym wieku typ otyłości polegający na centralnym odkładaniu tłuszczu wiążący się niekorzystnym profilem lipidowym i stężeniem cholesterolu w krwi, wysokim ciśnieniem tętniczym, miażdżycą, większą masą lewej komory serca, w późniejszym wieku rozwojem zespołu metabolicznego.
otyłość pośladkowo-udową (gynoidalną) Ten typ otyłości częściej jest spotykany u kobiet.
W praktyce klinicznej ze względu na etiopatogenezę najczęściej wyróżnia się:
otyłość prostą, nazywaną także alimentacyjną (łac. alimentum – żywność) – jest to najczęstszy typ otyłości spotykany w 98% przypadków otyłości u dzieci. Przyczyną tej otyłości jest nadmierne dostarczanie kalorii w stosunku do wydatków energetycznych organizmu. Ten typ otyłości uwarunkowany jest środowiskiem i polega na nieumiarkowanym spożywaniu żywności wysoko przetworzonej przy jednoczesnym ograniczeniu aktywności fizycznej.
otyłość wtórną, której przyczyną są zaburzenia hormonalne np. niedoczynność tarczycy, zespół Cushinga, niedobór hormonu wzrostu, hipogonadyzm; wady genetyczne np. Zespół Pradera-Williego, Zespół Bardeta-Biedla, Turnera, Klinefeltera; uszkodzenie podwzgórza przez stany zapalne, choroby zwyrodnieniowe, guzy, wady rozwojowe, urazy ośrodkowego układu nerwowego; stosowanie niektórych leków: kortykosteroidy, pochodne fonatiozyny, leków przeciwdepresyjnych i przeciwpadaczkowych, insuliny, pochodnych sulfonylo-mocznika i innych.
Otyłość jest uważana za chorobę cywilizacyjną prowadząca do skrócenia oczekiwanej długości życia. Wyjątkowo duża otyłość prowadzi do niepełnosprawności.
Metody oceny masy ciała i zawartości tkanki tłuszczowej
W celu diagnozy otyłości określa się zawartość tkanki tłuszczowej w ciele. W praktyce najczęściej stosuje się proste metody antropometryczne, które jednak są obarczone błędem zależnym od: osobniczych uwarunkowań, płci, wieku, pochodzenia etnicznego
- pomiar masy ciała (wagi ciała) i obliczenie wskaźnika masy ciała (BMI) oraz stosunku obwodu talii do obwodu bioder (WHR)
- pomiar grubości fałdu skórnego. Najlepiej dostępny jest fałd skórno-tłuszczowy nad mięśniem trójgłowym ramienia
- pomiar bioimpendancji elektrycznej ciała.
Do precyzyjnego określenia zawartości tkanki tłuszczowej w ciele stosuje się
- tomografię komputerową
- magnetyczny rezonans jądrowy
- rentgenowską absorpcjometrię podwójnej energii (DXA – dual energy X-ray absorptiometry)
- pomiar przewodnictwa elektrycznego ustroju (TOBEC)
- bioimpedancja elektryczna (BIA)
Zakresy wartości BMI
Dla osób dorosłych i o przeciętnych warunkach umięśnienia wskaźnik masy ciała tzw. BMI dobrze ocenia masę ciała, gdyż dobrze koreluje z zawartością tkanki tłuszczowej w organizmie i jest raczej niezależny od wzrostu
| Kategoria | BMI (kg/m²) | Masa ciała | Ryzyko chorób towarzyszących otyłości[11] | |
|---|---|---|---|---|
| wygłodzenie | < 16,0 | niedowaga | minimalne, ale zwiększony poziom wystąpienia innych problemów zdrowotnych | |
| wychudzenie | 16,0–16,99 | |||
| niedowaga | 17,0–18,49 | |||
| pożądana masa ciała | 18,5–24,99 | optimum | minimalne | |
| nadwaga | 25,0–29,99 | nadwaga | średnie1 | |
| otyłość I stopnia | 30,0–34,99 | otyłość | wysokie | |
| otyłość II stopnia | 35,0–39,99 | bardzo wysokie | ||
| otyłość III stopnia | ≥ 40,0 | ekstremalny poziom ryzyka |
Ekspert: z otyłością da się skutecznie walczyć
W Polsce z otyłością zmaga się około 9 milionów osób, jednak z tą chorobą da się skutecznie walczyć - powiedział PAP konsultant wojewódzki w dziedzinie diabetologii dr n.med. Tomasz Szczepanik w Światowy Dzień Otyłości. Najważniejsze jest odpowiednie podejście, wsparcie specjalistów oraz zdrowe nawyki.
4 marca obchodzony jest Światowy Dzień Otyłości, którego celem jest zwrócenie uwagi na problem nadwagi i otyłości oraz zwiększenie świadomości społecznej na temat prawidłowego odżywiania i jego wpływu na zdrowie. Otyłość to choroba, która polega na nadmiernym i nieprawidłowym zgromadzeniu się tkanki tłuszczowej w organizmie, co prowadzi do poważnych zagrożeń zdrowotnych.
"Otyłość to poważna choroba, którą należy leczyć. Jest to zagrożenie dla zdrowia, ponieważ prowadzi do szybszego rozwoju miażdżycy, udarów, zawałów serca, nowotworów, a także powoduje inne powikłania, takie jak hipercholesterolemia czy bezdech senny" – wyliczał dr Szczepanik, z-ca dyrektora ds. lecznictwa Zagłębiowskiego Centrum Onkologii w Dąbrowie Górniczej.
Lekarz podkreślił, że choroba ta jest wyleczalna i że świadomość pacjentów na jej temat stale rośnie. Zaznaczył jednak, że leczenie powinno odbywać się w sposób bezpieczny, kontrolowany i pod nadzorem specjalistów.
"Nie każdy pacjent, który chudnie, staje się zdrowszy, ponieważ organizm najpierw traci wartościową tkankę mięśniową, a dopiero potem tłuszczową. Dlatego tak ważne jest, aby proces odchudzania był dobrze zaplanowany i bezpieczny" - podkreślił dr Szczepanik.
Kluczowe znaczenie ma zdrowe odżywianie oraz regularna aktywność fizyczna. Dodatkowo, od pewnego czasu dostępne są nowoczesne substancje, które – pod nadzorem specjalistów – mogą wspomagać ten proces.
"Leki stosowane w leczeniu otyłości nie zrobią wszystkiego za nas, ale mogą znacząco ułatwić początkową fazę odchudzania. Pomagają przetrwać ten trudny etap i stopniowo wykształcić zdrowe nawyki" - wyjaśnił specjalista.
Zwrócił przy tym uwagę, że kilka lat temu popularność zdobyły preparaty dostępne w sieci, które nie zawsze były bezpieczne. "Droga na skróty nie jest właściwym rozwiązaniem – skuteczne leczenie wymaga odpowiedniego podejścia i kontroli ekspertów" - zaznaczył lekarz.
"Spotkałem pacjentów i pacjentki, którzy tracili na wadze zbyt szybko, a to również nie jest zdrowe. Proces odchudzania powinien przebiegać w odpowiedni, kontrolowany sposób, ponieważ przy szybkiej utracie wagi dochodzi do szeregu powikłań związanych z niedoborami pierwiastków różnych mikroelementów i to jest bardzo istotne" - tłumaczył dr Szczepanik.
Jak podkreślił, w procesie odchudzania ważne są konsultacje ze specjalistami: współpraca z lekarzem, dietetykiem oraz fizjoterapeutą, szczególnie na początkowym etapie. Fizjoterapeuta pomoże odpowiednio dobrać ćwiczenia, co jest niezwykle istotne u osób z otyłością. Nieprawidłowo dobrana aktywność fizyczna może prowadzić na przykład do nadwyrężenia lub uszkodzenia aparatu więzadłowego i poważnych problemów zdrowotnych.
Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) rocznie z powodu chorób związanych z nadwagą i otyłością umiera ponad 2,5 mln osób na świecie. Eksperci szacują, że w 2025 r. co czwarta osoba na świecie (2,7 mld ludzi) może cierpieć z powodu nadwagi lub otyłości. Według danych GUS w Polsce z problemem nadwagi zmaga się 62 proc. mężczyzn i 46 proc. kobiet, zaś co piąty Polak jest otyły.
Napisz komentarz
Komentarze