14 lutego obchodzony jest Światowy Dzień Wiedzy o Wrodzonych Wadach Serca.
Kierująca Oddziałem Noworodkowym USK nr 1 w Lublinie dr n. med. Monika Wójtowicz-Marzec podkreśliła w rozmowie z PAP, że wrodzone wady serca są najczęściej występującymi wadami wrodzonymi u noworodków. – Zaburzenia układu krążenia dotyczą około 8 na 1000 żywych urodzeń. Oznacza to, że w Polsce każdego roku rodzi się około trzech tysięcy dzieci z wrodzoną wadą serca – wyjaśniła specjalistka kardiologii dziecięcej.
Większość wad wymaga systematycznej kontroli i monitorowania, ale nie wszystkie stanowią bezpośrednie zagrożenie życia. Krytyczne wady serca (wymagające pilnej interwencji tuż po urodzeniu) stanowią mniej niż 1 procent wszystkich noworodków z problemami kardiologicznymi. – W naszym ośrodku rocznie rodzi się średnio troje dzieci z ciężką wadą serca wymagającą natychmiastowego leczenia kardiochirurgicznego. Dodatkowo około 30–40 noworodków wymaga specjalistycznego nadzoru kardiologicznego po porodzie – powiedziała lekarka.
Najczęściej rozpoznawanymi po urodzeniu wadami są ubytki w przegrodzie międzykomorowej (niewielkie „otwory” między komorami serca) i nieprawidłowy przepływ krwi. W wielu przypadkach takie małe ubytki zamykają się samoistnie w pierwszych tygodniach lub miesiącach życia dziecka.
Do najpoważniejszych wad należą m.in. hipoplazja lewej komory serca, wady łuku aorty oraz ciężkie zwężenia zastawek. Wymagają natychmiastowych zabiegów – od kardiologii interwencyjnej (np. balonoplastyka zwężonych zastawek) po operacje kardiochirurgiczne na otwartym sercu.
Dr Wójtowicz-Marzec przypomniała, że wszystkie noworodki w Polsce objęte są badaniami przesiewowymi w kierunku krytycznych wad serca. – Wykonuje się pulsoksymetrię (pomiar saturacji na prawej rączce i na nodze dziecka). Różnice w wysyceniu krwi tlenem mogą wskazywać na poważną wadę wymagającą dalszej diagnostyki – wyjaśniła.
Rozpoznanie ciężkiej wady w okresie prenatalnym pozwala na zaplanowanie porodu w wyspecjalizowanym ośrodku (oddział noworodkowy, intensywna terapia noworodka, kardiochirurgia dziecięca) np. w Warszawie czy Łodzi, dzięki czemu dziecko może otrzymać pomoc natychmiast po urodzeniu.
Nie wszystkie wady można jednak wykryć w trakcie standardowych badań prenatalnych. – Niektóre ubytki w sercu w życiu płodowym są klinicznie „nieme”, bo krążenie płodowe różni się od krążenia po urodzeniu; dopiero po porodzie zmieniają się kierunki przepływu krwi i ciśnienia w sercu – wytłumaczyła neonatolog.
Specjalistka zwróciła uwagę, że ryzyko wad serca jest większe u dzieci z zespołami genetycznymi (np. zespół Downa, zespół Edwardsa). Jednocześnie podkreśliła, że około 90 procent wrodzonych wad serca nie ma jednoznacznie ustalonej przyczyny.
– Serce kształtuje się bardzo wcześnie, już w pierwszym trymestrze ciąży; około 10.–11. tygodnia jest anatomicznie uformowane. Dlatego ważne jest planowanie ciąży, suplementacja kwasu foliowego i wczesna opieka prenatalna. Niedobór kwasu foliowego może zwiększać ryzyko niektórych wad serca – podsumowała dr n. med. Monika Wójtowicz-Marzec. (PAP)
Napisz komentarz
Komentarze