W trosce o nasze zdrowie

Do zadań Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Tomaszowie Mazowieckim w 2015 r. należała realizacja zadań z zakresu zdrowia publicznego, mająca na celu ochronę zdrowia mieszkańców powiatu tomaszowskiego przed niekorzystnym wpływem szkodliwych lub uciążliwych czynników środowiskowych, zapobieganiu chorób, w tym chorób zakaźnych, zawodowych i innych chorób cywilizacyjnych, wprowadzaniu do obrotu środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych, a także na kształtowaniu odpowiednich postaw i zachowań zdrowotnych.

Nadzorowi tomaszowskiego SANEPiD-u podlegały m.in. placówki lecznictwa zamkniętego, otwartego oraz prywatne gabinety lekarskie. W 2015 r. skontrolowano wszystkie nadzorowane obiekty, w tym  Klinikę Kardiologii Allenort, której stan sanitarno-techniczny oceniono jako dobry, zakład opiekuńczo-leczniczy NZOZ „Zacisze” w Łaznowskiej Woli,  oraz nowo powstałe Centrum Diagnostyki i Terapii Onkologicznej.

Warto zauważyć, że placówki lecznictwa otwartego na terenie naszego powiatu, to w 90% niepubliczne podmioty lecznicze. Ich stan sanitarno-techniczny oceniono jako dobry. Według danych z kontroli wszystkie one spełniały wymagania, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą. Stan sanitarny i porządkowy tych placówek nie budził zastrzeżeń.

Chorób zakaźnych dostatek

SANEPiD prowadzi też stały monitoring zachorowań na choroby zakaźne. W 2015 r., na terenie powiatu tomaszowskiego, zarejestrowano ogółem 1585 przypadków. W porównaniu do 2014 r.   nastąpił wzrost o 264 zachorowania. wzrost dotyczył krztuśca - 73 przypadki, płonicy – 146 przypadków, ospy wietrznej – 847 przypadków. Przy czym na krztusiec chorowały głównie osoby nie zaszczepione lub szczepione dawno (odporność poszczepienna słabnie po ok. pięciu latach). Szczegóły dotyczące zachorowań znajdują się  w tabeli poniżej

Tak jak w latach ubiegłych, nie rejestrowano zachorowań na czerwonkę.  Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna prowadzi rejestr nosicieli pałeczek duru brzusznego i durów rzekomych. Na terenie powiatu tomaszowskiego jest ich obecnie 5.

W grupie chorób zakaźnych wieku dziecięcego, przeciwko którym prowadzi się systematyczne szczepienia ochronne, utrzymuje się dobra sytuacja epidemiologiczna. Nie stwierdzono u dzieci zachorowań na błonicę, poliomyelitis, odrę i tężec. Liczba zachorowań na świnkę i różyczkę utrzymuje się na niskim poziomie, co jest spowodowane prowadzeniem od 2004 r. szczepień ochronnych przeciwko tym chorobom u dzieci w 13. - 15. miesiącu życia.

Liczba wykrytych przypadków gruźlicy, w powiecie tomaszowskim, utrzymuje się na podobnym poziomie jak w 2014 r. W 2015 roku zarejestrowano 16 przypadków tej choroby. Województwo łódzkie znajduje się wśród 3. województw w Polsce z najwyższą zapadalnością na tę chorobę. Powiat tomaszowski plasuje się w środku, ze współczynnikiem zapadalności równym w 2015 r. 1,33 na 10 000 ludności.

 Według danych Stacji poważny problem stanowią bezpańskie zwierzęta, u których nie można wykonać obserwacji weterynaryjnej w kierunku wścieklizny (bowiem tylko w takich przypadkach podejmuje się szczepienia), jak również zwierzęta posiadające właścicieli, jednak niewłaściwie nadzorowane.

Szczepienia obowiązkowe i dobrowolne

Dzieci, w stosunku do których istnieje obowiązek szczepień, zaszczepiono niemal w 93% (poza dziećmi w 6. roku życia, które zaszczepiono w 74,8% z uwagi na mniejsze dostawy preparatów szczepionkowych od producentów). Szczepienia tego rocznika były sukcesywnie uzupełniane. Pozostałe 7% stanowiły dzieci z przeciwwskazaniami zdrowotnymi oraz dzieci, które wraz z rodzicami, wyemigrowały z kraju. Osoby dziewiętnastoletnie zaszczepiono szczepionką tężcowo-błoniczą (Clodivac) w 90,1%.

Dzieci od 2. miesiąca życia do 5. roku życia, w sposób szczególny narażone są na zakażenia. W 2015 r. 551 dzieci otrzymało bezpłatnie szczepionkę przeciw Streptococcus pneumoniae a 190. dzieci przedwcześnie urodzonych, zostało bezpłatnie zaszczepionych szczepionką 5 w 1 Infanrix + IPV + Hib. Ponadto 117. dzieci, do ukończenia 12. roku życia, zaszczepiono bezpłatnie szczepionką przeciwko ospie wietrznej.

 U 98% dzieci z roczników 2002 i 2001 uzupełniono szczepienia drugą dawką szczepionki przeciw odrze, śwince i różyczce (o 8,5% więcej niż w 2014 r.). W przedziale wiekowym 3 – 10 lat ryzyko zachorowania na odrę dzieci nieszczepionych jest 56 razy większe niż dzieci, które zostały zaszczepione przeciwko tej chorobie.

W ramach szczepień obowiązkowych, cała populacja dzieci otrzymała szczepionkę przeciw Haemophilus influenzae typu b, zapobiegającą zapaleniom opon mózgowo-rdzeniowych i posocznicy.

W 2015 r. przeciw grypie zaszczepiono, na terenie powiatu tomaszowskiego, 1719 osób, a  na przykład przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu – 7 osób (w 2014 r. – 15),

Spadek ilości osób zaszczepionych szczepionkami płatnymi, zdaniem pracowników SANEPiD-u budzi niepokój, sugerują więc konieczność mobilizowania pracodawców i władz samorządowych do włączenia się w propagowanie szczepień ochronnych. Niepokój budzą nasilające się, nie tylko w Polsce, ale i na całym świecie, ruchy antyszczepionkowe.

Pracownicy PSSE w Tomaszowie Maz. przeprowadzają rozmowy z rodzicami uchylającymi się od szczepienia swych dzieci informując o zagrożeniach wynikających z takiego postępowania oraz o możliwości wykonania szczepień szczepionkami skojarzonymi, zalecanymi przez Ministerstwo Zdrowia.

W przypadku uporczywego uchlania się od obowiązku szczepień ochronnych, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny wystawia tytuł wykonawczy, jeśli to nie skutkuje, kieruje do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego wniosek o nałożenie grzywny w celu przymuszenia do wykonania szczepień ochronnych.  

Higiena ważna rzecz

W 2015 r., na terenie powiatu tomaszowskiego, nadzorem sanitarnym objęto, w mieście i na wsiach, 454 obiekty, w tym 371 obiektów użyteczności publicznej (pozostałe obiekty to urządzenia do zaopatrzenia w wodę oraz podmioty wykonujące działalność leczniczą). Przeprowadzono 719 kontroli. Nałożono 2 mandaty karne na sumę 200 zł w dwóch zakładach fryzjerskich w Tomaszowie Mazowieckim.  

Na spadek liczby obiektów ze złym stanem sanitarnym, a tym samym obniżenie się liczby nałożonych mandatów karnych w kolejnych latach, na pewno miał wpływ obowiązek powiadamiania podmiotów gospodarczych o planowanej kontroli w obiekcie, na podstawie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

Na koniec 2015 r., wykazano 2 obiekty użyteczności publicznej, złe pod względem technicznym. Były to: Ośrodek Rehabilitacji Dzieci Niepełnosprawnych w Tomaszowie Maz., ul. Jana Pawła II 64/66 oraz Apteka w Będkowie, ul. Reymonta.

Tabela 1. Zły stan sanitarny w nadzorowanych obiektach (w %) w latach 2008– 2015 Lata

Tabela 2. Ilość i kwota nałożonych mandatów za zły stan sanitarny w latach 2008 – 2015 Lata

SANEPiD nadzoruje: zakłady fryzjerskie, kosmetyczne, tatuażu i odnowy biologicznej, hotele, domy wycieczkowe oraz inne obiekty świadczące usługi hotelarskie, toalety publiczne, domy pomocy społecznej, dom dziennego pobytu, noclegownie, obiekty komunikacji publicznej (dworzec autobusowy, dworzec PKP, stacje kolejowe, środki transportu publicznego, samochody do przewozu chorych oraz do przewozu  zwłok i szczątków ludzkich, samochody do przewozu bielizny), tereny rekreacyjne, inne obiekty użyteczności publicznej, np. apteki, cmentarze, domy przedpogrzebowe, kluby sportowe, kina, ośrodki kultury, pralnie

Inspektorzy zwracają uwagę na wysoki standard nowo otwieranych zakładów fryzjerskich, kosmetycznych i odnowy biologicznej. Niektóre z nich, wykonujące usługi, w trakcie wykonywania których może dojść do naruszenia ciągłości tkanek ludzkich, wyposażone zostały w autoklawy do sterylizacji narzędzi. W zakładach zachowany jest jednokierunkowy ruch materiałów skażonych, od punktu przyjęcia materiału, do punktu wydania materiału sterylnego.

W 2015 r., na terenie powiatu tomaszowskiego, czynne były 4 baseny całoroczne, tj. w Spale (w Ośrodku Przygotowań Olimpijskich), w Szkole Podstawowej Nr 12, przy Zespole Szkół Nr 4 oraz przy Sali „Vilanów" (basen nieczynny od II połowy roku z powodu awarii systemu dezynfekującego wodę). W ciągu roku w basenie przy Zespole Szkół Nr 4 zakwestionowano w 5. badaniach skład bakteriologiczny wody. W basenie kąpielowym, w Szkole Podstawowej nr 12w jednym badaniu, stwierdzono ponadnormatywną liczbę bakterii Escherichia coli.  

Powiatowa Stacja Sanitarno - Epidemiologiczna w Tomaszowie Maz., prowadzi także nadzór nad jakością wody w miejscu wykorzystywanym do kąpieli, w ramach kontroli urzędowej, a także odpowiada za prawidłowy nadzór organizatora nad tym miejscem, w ramach kontroli wewnętrznej. W 2015 r., na terenie powiatu tomaszowskiego, zarejestrowane było 1. takie miejsce, na rzece Pilicy ul. PCK 2/8. Na koniec sezonu, woda w tym miejscu została oceniona pozytywnie. Zakwity sinic wystąpiły jedynie pod koniec sezonu kąpielowego.

Co pijemy?

Jakość wody przeznaczonej do spożycia powinna odpowiadać wymaganiom określonym w rozporządzeniu Ministra Zdrowia. Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w Tomaszowie Maz. nadzoruje 42 wodociągi.

W powiecie tomaszowskim, woda wykorzystywana do zbiorowego zaopatrzenia ludności, pochodzi z ujęć podziemnych (40 wodociągów), z ujęcia powierzchniowego, z którego zaopatrywany jest wodociąg sieciowy w Tomaszowie Maz., wieś Komorów, Zaborów i Niebrów w gminie Tomaszów Maz. oraz z wody mieszanej (głębinowej i powierzchniowej) w miejscowości Rokiciny Kolonia.

W 2015 r., Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w Tomaszowie Maz., skontrolowała wszystkie, będące pod nadzorem, 42 wodociągi sieciowe, w tym 5 w mieście i 37 na wsi. Na koniec roku sprawozdawczego, woda we wszystkich wodociągach, na terenie miasta i powiatu, spełniała wymagania  sanitarne.

Interwencyjnie

Pracownicy Sekcji Higieny Komunalnej przeprowadzali również kontrole nieplanowane, które wynikały z interwencji mieszkańców naszego powiatu. Dotyczyły one, między innymi:

● Nieprawidłowego stanu sanitarnego w pomieszczeniach mieszkalnych i na posesjach (wilgoć i zagrzybienie, fetor spowodowany gromadzeniem przez lokatorów dużej ilości odpadów komunalnych).  

● Awarii sieci kanalizacyjnej, w wyniku której zalaniu uległy piwnice w bloku mieszkalnym

● Uciążliwości powodowanych przez firmę Eneris Surowce S.A. oddział w Tomaszowie Maz., na nieprzyjemne zapachy z pojemników po odpadach, w bazie przedsiębiorstwa.  

● W związku z licznymi sygnałami dotyczącymi nieprawidłowości w prowadzeniu działalności polegającej na zbieraniu odpadów w Komorowie, gm. Tomaszów Maz., Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Tomaszowie Maz. zwrócił się do Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Łodzi, Delegatura w Piotrkowie Tryb. z prośbą o podjęcie stosownych działań. W otrzymanej odpowiedzi z WIOŚ napisano, że podczas przeprowadzonej kontroli w przedsiębiorstwie, stwierdzono nieprawidłowości, w następstwie których wszczęto postępowanie administracyjne.

W 2015 r. zarejestrowano 38 interwencji dotyczących obrotu artykułami spożywczymi, z których 22. potwierdziły się. W związku z tym nałożono 21 mandatów karnych na sumę 4750 zł. (właściciel 1. sklepu sam podjął decyzję o zamknięciu obiektu). 16 interwencji było nieuzasadnionych, jednak podczas sprawdzania ich zasadności stwierdzono nieprawidłowości nie wskazane w otrzymanych interwencjach, a wykryte podczas kontroli. Tak było w 6. przypadkach, za co nałożono 6 mandatów na sumę 1100 zł.

W przypadku interwencji, dotyczącej kiosku piekarniczego, z uwagi na stwierdzone nieprawidłowości sanitarne i techniczne, oprócz nałożonego mandatu karnego, wydano decyzję na zamknięcie obiektu. Podczas innej interwencji, dotyczącej ciastkarni, wstrzymano prowadzenie działalności ze względu na stwierdzone nieprawidłowości sanitarne i techniczne - do czasu ich usunięcia.

Jeszcze inna interwencja dotyczyła uciążliwego zapachu podczas prac budowlanych w sklepie - właściciel sklepu zamknął sklep do czasu zakończenia remontu.

Higiena w miejscu pracy

Pracownicy pionu higieny pracy przeprowadzili 90 kontroli w 84. zakładach, zatrudniających łącznie 1591 pracowników. Kontrole dotyczyły bezpieczeństwa i higieny pracy, w szczególności pomieszczeń pracy, procesów pracy, pomieszczeń i urządzeń higieniczno sanitarnych, badań i pomiarów czynników szkodliwych na stanowiskach pracy, nadzoru nad substancjami chemicznymi, biobójczymi, rakotwórczymi oraz biologicznymi.

Przeciw dopalaczom

SANEPiD kontrolował  punkty wprowadzania do obrotu, na terenie powiatu tomaszowskiego, środków zastępczych, tzw. dopalaczy w 2. sklepach. Przeprowadzono 4 kontrole, w tym: wspólnie z funkcjonariuszami Komendy Powiatowej Policji w Tomaszowie Mazowieckim, Izby Celnej z Piotrkowa Trybunalskiego oraz Centralnego Biura Śledczego w Łodzi.

Chciano także przeprowadzić  wspólną kontrolę z Państwową Inspekcją Handlową, ale nie doszła ona do skutku, ponieważ obydwa sklepy były nieczynne.

Podczas kontroli zabezpieczono 136 sztuk saszetek z podejrzaną zawartością. Do analizy w Centrum Badań Kryminalistycznych w Bydgoszczy wysłano 12 saszetek (po jednej z każdego asortymentu) w celu zbadania ich zawartości. Badania wykazały, że w saszetkach obecne były „środki zastępcze” (tzw. „dopalacze”).