Dziś w kraju i na świecie – czwartek, 19 marca

Dziś jest czwartek, siedemdziesiąty ósmy dzień w roku.
Wschód słońca o godz. 5:44, zachód słońca o godz. 17:44.
Imieniny obchodzą m.in.: Edward, Cyryl, Marta, Aleksander, Anzelm, Boguchwał, Celestyna, Narcyz, Salwator oraz Krystian.

📅 Kalendarium historyczne – 19 marca

• 968 lat temu (1058 r.) w Poznaniu zmarł książę Kazimierz Odnowiciel, władca Polski w latach 1034–1058.
• 484 lata temu (1542 r.) urodził się Jan Zamoyski (zm. 1605) – hetman wielki koronny, kanclerz wielki koronny, współpracownik Stefana Batorego, założyciel Zamościa.
• 415 lat temu (1611 r.) w zajętej przez Polaków Moskwie wybuchło powstanie, kierowane przez Dymitra Minina – zostało stłumione po kilkudniowych walkach.
• 157 lat temu (1869 r.) w Ropczycach urodził się Józef Mehoffer (zm. 1946), wybitny malarz i grafik Młodej Polski.
• 90 lat temu (1936 r.) w Warszawie urodził się Piotr Kuncewicz (zm. 2007) – pisarz, poeta, publicysta i krytyk literacki, autor m.in. „Samotni wobec historii” i „Agonia i nadzieja”.
• 80 lat temu (1946 r.) przed Wojskowym Sądem Okręgowym w Warszawie zakończył się proces członków Pogotowia Akcji Specjalnej NSZ – siedmiu skazano na karę śmierci; jednym z zarzutów była zbrodnia w Wierzchowinach.
• 68 lat temu (1958 r.) w Strasburgu obradowało Europejskie Zgromadzenie Parlamentarne, przekształcone w Parlament Europejski (1962).
• 61 lat temu (1965 r.) w więzieniu przy Rakowieckiej w Warszawie wykonano wyrok śmierci na Stanisławie Wawrzeckim (tzw. afera mięsna).
• 58 lat temu (1968 r.) w Sali Kongresowej PKiN przemówienie wygłosił Władysław Gomułka, atakując m.in. Jasienicę, Kisielewskiego i Słonimskiego.
• 45 lat temu (1981 r.) rozpoczął się kryzys bydgoski – pobicie działaczy „Solidarności” przez milicję doprowadziło do zaostrzenia sytuacji politycznej.

🎵 Muzyczne kalendarium – 19 marca

• 1946 – urodził się Paul Atkinson (The Zombies), później dyrektor artystyczny współpracujący m.in. z ABBA i Judas Priest.
• 1946 – urodziła się Ruth Pointer (The Pointer Sisters) – współtwórczyni hitów „I’m So Excited”, „Jump (For My Love)” i „Automatic”, laureatka Grammy.
• 1953 – w Buffalo urodził się Billy Sheehan, jeden z najlepszych basistów rockowych (Mr. Big, Steve Vai).
• 1962 – ukazał się debiutancki album Boba Dylana w USA.
• 1964 – Billy J. Kramer & The Dakotas na szczycie UK Chart z utworem „Little Children”.
• 1971 – T. Rex – „Hot Love” na 1. miejscu listy w Wielkiej Brytanii przez 6 tygodni.
• 1974 – powstaje Jefferson Starship (z Jefferson Airplane).
• 1976 – zmarł Paul Kossoff (Free) – autor przeboju „All Right Now”.
• 1978 – urodził się Fisz (Bartosz Waglewski) – polski wokalista i producent.
• 1982 – zginął Randy Rhoads, gitarzysta Ozzy’ego Osbourne’a.
• 1994 – duet Doop na 1. miejscu UK Chart z utworem „Doop”.
• 1996 – premiera „Anthology 2” The Beatles z utworem „Real Love”.
• 2005 – 50 Cent z trzema singlami w TOP 5 Billboardu.
• 2006 – Shakira – „Hips Don’t Lie” jako singiel mobilny.
• 2013 – premiera albumu Justina Timberlake’a „The 20/20 Experience”.

Polska – najważniejsze wydarzenia

Dziś w Instytucie Technicznym Wojsk Lotniczych w Warszawie wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz oraz wiceszef MON Cezary Tomczyk podpiszą umowę powołującą Ośrodek Systemów Autonomicznych (OSA).

👉 OSA to centrum naukowo-przemysłowe, tworzone przez:

• wojskowe instytuty badawcze,
• Instytut Badawczy IDEAS,
• Polską Grupę Zbrojeniową S.A.

Celem OSA będzie:

• koordynacja współpracy wojska, przemysłu i nauki,
• testy i walidacja systemów bezzałogowych,
• przygotowanie technologii do wdrożenia w polskim systemie obronnym.

🌍 Świat – najważniejsze wydarzenia

Szczyt UE w Brukseli

Dziś odbędzie się posiedzenie Rady Europejskiej w Brukseli. Główne tematy:

• wysokie ceny energii w UE,
• reforma systemu ETS,
• pożyczka unijna dla Ukrainy.

W spotkaniu weźmie udział (zdalnie) prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski.

Polskę reprezentuje premier Donald Tusk, który:

• weźmie udział w rozmowach nt. migracji,
• uczestniczy w formacie Northern Nine,
• spotka się z przewodniczącą PE Robertą Metsolą.

Liderzy UE omówią także:

• Bliski Wschód,
• konkurencyjność i jednolity rynek,
• budżet UE,
• bezpieczeństwo i obronność Europy.

⚖️ TSUE i system losowania spraw (SLPS)

Dziś w Luksemburgu rzecznik generalny Trybunału Sprawiedliwości UE (TSUE) ogłosi opinię dotyczącą:

➡️ Systemu Losowego Przydzielania Spraw (SLPS) w Polsce

Sprawa dotyczy:

• wątpliwości co do przejrzystości i prawidłowości systemu,
• nierównomiernego przydziału spraw sędziom,
• możliwej ingerencji władzy wykonawczej (Ministerstwo Sprawiedliwości),
• ryzyka manipulacji algorytmem i braku skutecznej drogi odwoławczej.

TSUE odpowie, czy w takich warunkach sąd może być uznany za:
👉 niezależny, bezstronny i ustanowiony zgodnie z prawem UE.

⚽ Sport – polskie kluby w Europie

Wieczorem Raków Częstochowa i Lech Poznań rozegrają rewanże 1/8 finału Ligi Konferencji UEFA.

• Raków Częstochowa – Fiorentina (Sosnowiec)
  👉 pierwszy mecz: 1:2 dla Fiorentiny
• Lech Poznań – Szachtar Donieck (Kraków)
  👉 pierwszy mecz: 1:3 dla Szachtara

To ostatnie polskie drużyny w tych rozgrywkach – obie walczą o odrobienie strat i awans do ćwierćfinału.