Dziś w kraju i na świecie – najważniejsze wydarzenia (piątek, 20 marca)

20 marca to 79. dzień roku. W Polsce słońce wzeszło o godzinie 05:42, a zajdzie o 17:46. Dzisiejsze imieniny obchodzą m.in.: Aleksander, Aleksandra, Ambroży, Anatol, Bogusław, Eufemia, Hipolit, Józefa, Klaudia, Klemens, Maurycy, Rafał, Wincenty oraz Wolfram.

Kalendarium historyczne – wydarzenia z 20 marca

W historii Polski i świata 20 marca zapisał się wieloma istotnymi wydarzeniami:

• 1568 rok – w Tapiewie niedaleko Królewca zmarł Albrecht Hohenzollern, pierwszy książę pruski, wcześniej wielki mistrz zakonu krzyżackiego. Był on odpowiedzialny za sekularyzację państwa zakonnego oraz przejście na luteranizm.
• 1848 rok – w Poznaniu powstał Komitet Narodowy Polski, utworzony przez działaczy ziemiańskich w okresie Wiosny Ludów.
• 1895 rok – w Krakowie przyszedł na świat August Emil Fieldorf „Nil”, jeden z najważniejszych dowódców Armii Krajowej, twórca i szef Kedywu Komendy Głównej AK. Po wojnie został skazany przez władze komunistyczne na karę śmierci – wyrok wykonano w 1953 roku.
• 1921 rok – na Górnym Śląsku odbył się plebiscyt, który miał zdecydować o przynależności regionu. Frekwencja była niemal stuprocentowa – większość głosujących opowiedziała się za Niemcami (59,6 proc.), natomiast 40,4 proc. za Polską.
• 1950 rok – Sejm PRL przyjął ustawę o przejęciu przez państwo tzw. dóbr martwej ręki, czyli majątku kościelnego. Na tej podstawie znacjonalizowano około 150 tys. hektarów ziemi, pozostawiając Kościołowi jedynie część zasobów.
• 1957 rok – rozpoczęto produkcję legendarnego samochodu Syrena, który stał się symbolem polskiej motoryzacji w czasach PRL.
• 1965 rok – władze komunistyczne zatrzymały Jacka Kuronia i Karola Modzelewskiego, autorów słynnego „Listu otwartego”, w którym krytykowali system polityczny i wskazywali na napięcia między robotnikami a elitą partyjną.
• 1972 rok – odbyła się premiera filmu „Solaris” w reżyserii Andrieja Tarkowskiego, opartego na powieści Stanisława Lema.
• 1982 rok – w czasie stanu wojennego rozwiązano Stowarzyszenie Dziennikarzy Polskich decyzją władz Warszawy.
• 1986 rok – z archikatedry w Gnieźnie skradziono cenny relikwiarz św. Wojciecha, jeden z najważniejszych zabytków sakralnych w Polsce.

Muzyczne kalendarium – ważne wydarzenia w muzyce (20 marca)

W świecie muzyki 20 marca przyniósł wiele przełomowych momentów:

• 1950 – w Birmingham urodził się Carl Palmer, legendarny perkusista zespołu Emerson, Lake & Palmer.
• 1961 – Elvis Presley zdobył pierwsze miejsce na listach przebojów utworem „Surrender”, który odniósł sukces zarówno w USA, jak i Wielkiej Brytanii.
• 1964 – The Beatles wystąpili w programie „Ready Steady Go!”, prezentując swoje największe hity i zdobywając uznanie magazynu Billboard.
• 1969 – John Lennon poślubił Yoko Ono na Gibraltarze. Para zasłynęła później pokojową akcją „Bed-In For Peace”.
• 1976 – album „Blue For You” zespołu Status Quo zdobył szczyt brytyjskich list sprzedaży.
• 1976 – urodził się Chester Bennington, wokalista Linkin Park, którego album „Hybrid Theory” stał się jednym z najlepiej sprzedających się debiutów w historii muzyki.
• 1982 – Joan Jett & The Blackhearts podbili listy przebojów utworem „I Love Rock ‘n’ Roll”, który osiągnął status platyny.
• 1990 – Gloria Estefan uległa poważnemu wypadkowi drogowemu, który niemal zakończył jej karierę, jednak po rehabilitacji wróciła na scenę.
• 1991 – tragiczna śmierć syna Erica Claptona stała się inspiracją do stworzenia wzruszającej ballady „Tears In Heaven”.
• 1991 – Michael Jackson podpisał rekordowy kontrakt z Sony wart miliard dolarów.
• 2000 – Geri Halliwell osiągnęła kolejny sukces na brytyjskiej liście przebojów singlem „Bag It Up”.
• 2005 – utwór „Is This The Way To Amarillo” zdobył ogromną popularność i stał się najlepiej sprzedającym się singlem roku w Wielkiej Brytanii.

Wydarzenia w Polsce – polityka, gospodarka i prawo

Władysław Kosiniak-Kamysz w Zakładach Mechanicznych Tarnów

Dziś wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz odwiedzi Zakłady Mechaniczne „Tarnów” S.A.. Spotkanie obejmie rozmowy z zarządem oraz prezentację potencjału produkcyjnego firmy.

Zakłady należą do Polskiej Grupy Zbrojeniowej (PGZ) i specjalizują się w produkcji nowoczesnego uzbrojenia, w tym systemów obrony przeciwlotniczej krótkiego zasięgu, takich jak PSRA Pilica+.

Istotnym elementem rozwoju spółki będą środki z unijnego programu SAFE, z którego Polska może otrzymać około 43,7 miliarda euro. Fundusze te zostaną przeznaczone na realizację strategicznych inwestycji w sektorze obronnym.

NSA zajmie się sprawą małżeństw jednopłciowych

Dziś Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpatrzy ważną sprawę dotyczącą transkrypcji aktu małżeństwa pary jednopłciowej zawartego za granicą.

Sprawa ma swój początek w 2023 roku, kiedy NSA skierował pytanie do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE). W listopadzie 2025 roku TSUE orzekł, że państwa członkowskie UE mają obowiązek uznania małżeństw jednopłciowych zawartych legalnie w innym kraju Unii, nawet jeśli krajowe prawo ich nie przewiduje.

Sprawa dotyczy pary Polaków, którzy zawarli związek małżeński w Berlinie w 2018 roku. Po powrocie do Polski wystąpili o wpisanie aktu do rejestru stanu cywilnego. Wniosek został odrzucony, ponieważ polskie prawo nie uznaje małżeństw jednopłciowych.

Dzisiejsze rozstrzygnięcie NSA może mieć kluczowe znaczenie dla przyszłości prawnej takich związków w Polsce.

Podsumowanie dnia – najważniejsze tematy 20 marca

Dzisiejszy dzień przynosi wiele istotnych wydarzeń – od historycznych rocznic, przez ważne decyzje sądowe, aż po rozwój polskiego przemysłu zbrojeniowego. Szczególną uwagę przyciągają kwestie związane z prawami osób LGBT w Polsce oraz inwestycjami w bezpieczeństwo kraju.